อาการเบื่ออาหาร ของผู้ป่วยที่ต้องให้ อาหารสายยาง !เป็นประเด็นที่น่าสนใจและมีความละเอียดอ่อนมากครับ เพราะแม้ผู้ป่วยจะไม่ได้เคี้ยวหรือกลืนอาหารเอง แต่ "ความรู้สึกเบื่ออาหาร" (Loss of Appetite) ยังเกิดขึ้นได้จากทั้งปัจจัยทางร่างกายและจิตใจ ซึ่งส่งผลกระทบต่อความร่วมมือในการรักษาและการฟื้นตัวครับ
สาเหตุและวิธีรับมืออาการเบื่ออาหารในผู้ป่วยกลุ่มนี้ มีดังนี้ครับ:
1. สาเหตุทางร่างกาย (Physical Causes)
ขาดการรับรสและกลิ่น: การไม่ได้สัมผัสรสชาติอาหารผ่านลิ้นนานๆ ทำให้ระบบประสาทส่วนที่ควบคุมความหิวทำงานลดลง
ท้องอืดและอาหารค้าง (Gastric Stasis): หากระบบย่อยอาหารทำงานช้า ผู้ป่วยจะรู้สึก "แน่น" หรือ "อิ่มตลอดเวลา" ทำให้ไม่อยากรับมื้อถัดไป
ผลข้างเคียงจากยา: ยาหลายชนิด (เช่น ยาแก้ปวดกลุ่มฝิ่น หรือยาปฏิชีวนะ) ส่งผลให้คลื่นไส้ หรือรสชาติในปากขม/เหม็นโลหะ
ปัญหาสุขภาพช่องปาก: ปากที่แห้งหรือมีแผล แบคทีเรียสะสม จะส่งผลให้ความรู้สึกอยากอาหารลดลงอย่างมาก
2. สาเหตุทางจิตใจ (Psychological Causes)
สูญเสียความรื่นรมย์ในการกิน: การกินคือความสุขอย่างหนึ่ง เมื่อถูกแทนที่ด้วยสายยางและของเหลวสีจืดชืด ความรู้สึกอยากอาหารจึงหายไป
ภาวะซึมเศร้าจากการเจ็บป่วย: การต้องพึ่งพาผู้อื่นและการใส่สายยางอาจทำให้ผู้ป่วยรู้สึกหดหู่และปฏิเสธการรับอาหาร
🛠️ วิธีแก้ไขและกระตุ้นความรู้สึกอยากอาหาร
วิธีการ รายละเอียดการปฏิบัติ
ดูแลช่องปากให้สดชื่น แปรงฟันหรือเช็ดทำความสะอาดช่องปาก ก่อน ให้อาหาร เพื่อลดรสขมและกลิ่นไม่พึงประสงค์ในลำคอ
ปรับอุณหภูมิอาหาร อย่าให้อาหารที่เย็นจัดจากตู้เย็น อาหารที่อุ่นพอดีจะช่วยให้กระเพาะอาหารบีบตัวได้ดีขึ้น
สร้างบรรยากาศ ให้อาหารพร้อมๆ กับช่วงที่คนในครอบครัวทานข้าว เพื่อให้ผู้ป่วยรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมทางสังคม
ให้จิบน้ำเล็กน้อย หากแพทย์อนุญาต การให้จิบน้ำหรือน้ำหวานปริมาณน้อยมากทางปาก (เพื่อความสดชื่น) จะช่วยกระตุ้นการทำงานของปุ่มรับรส
3. การปรับสูตรอาหารเพื่อกระตุ้นพลังงาน
หากผู้ป่วยเบื่ออาหารจนทานได้ไม่ครบมื้อ คุณอาจปรึกษาแพทย์เพื่อ:
เพิ่มความเข้มข้น: ปรับสูตรจาก 1 kcal/ml เป็น 1.2 หรือ 1.5 kcal/ml เพื่อให้ได้รับพลังงานเท่าเดิมในปริมาณที่น้อยลง (ลดความรู้สึกแน่นท้อง)
เสริมกลิ่นหอม: ในอาหารปั่นผสมเอง การใส่ส่วนผสมที่มีกลิ่นหอมอ่อนๆ (เช่น วานิลลา หรือฟักทอง) อาจช่วยกระตุ้นความรู้สึกผ่านการดมกลิ่นได้บ้าง
💡 สัญญาณที่ต้องระวัง
หากผู้ป่วยมีอาการ คลื่นไส้ อาเจียน หรือท้องอืดโต ร่วมกับอาการเบื่ออาหาร อาจไม่ใช่แค่เรื่องของความรู้สึก แต่อาจเกิดจากลำไส้ทำงานผิดปกติ หรือการติดเชื้อในร่างกาย ซึ่งควรรีบปรึกษาแพทย์ครับ
หัวข้อ: อาการเบื่ออาหาร ของผู้ป่วยที่ต้องให้ อาหารสายยาง ! (อ่าน 145 ครั้ง)